حسين زمانى

22

سفرنامه بخارا ( عصر محمد شاه قاجار ) ( فارسى )

زراعت و باغ و بوستان بنا كرده‌اند و مرحوم شريفخان در آن حدود سعى موفور مبذول داشته است و جدّ بليغ به عمل آورده . از دار الخلافه كه بناى حركت شد قرار بر اين دادم كه خود كفيل مخارج خليل خواجه بشوم و هرچه سيورسات در عرض راه گرفته شود ، بدون كم و زياد به ايشان داده شود كه صرف مخارج ديگر خود نمايند . لهذا در راه از دار الخلافه الى ارض اقدس خواجه مزبور و كسانش مهمان اين فدوى در ناهار و شام بوده‌اند و آنچه سيورسات كه گرفته‌اند خود ضبط و ربط نموده‌اند و همچنين با ميرزا محمد تقى منجم . منزل نهم دولت آباد كه هفت فرسخ است منزل نموده اهل دولت آباد آه و ناله نموده كه ما چيزى نداريم اخراجات بدهيم . اين غلام گرفتن اخراجات و سيورسات را موقوف داشته خود متحمل گرديده كه رعايا به دعاگويى دولت و شوكت پادشاه اسلام پناه روح العالمين فداه اشتغال نمايند . منزل دهم دامغان كه شش فرسخ است ، در كنار باغى خيمه زده منزل ساختيم . آنچه از تقريرات رعايا و برايا معلوم شد از نواب سيف اللّه ميرزا راضى و شاكر بودند ولى از نايب و سرهنگ شاكى بودند و سرباز نيز شكايت كلى از آنها داشت كه مواجب به ما نمىرسانند . منزل يازدهم در ده ملّا كه هفت فرسخ و نيم است وارد شده ، اهل آنجا هم از حاكم خود راضى بودند . منزل دوازدهم بسطام كه پنج فرسخ است وارد ، سبب رفتن بسطام كه خارج راه است آن بود كه چند نفر از اقوام و عشاير كه در آنجا داشتيم از وقايع مطلع گرديده با جمعيّت استقبال نموده به تكليف آنها آنجا رفتيم . دو روز آنجا توقف نموده و سبب توقف اينكه برف شديدى باريده آن روز مانع رفتن شد . اهالى آنجا نيز از عاليجاه سليمان خان راضى بودند . در روز سيزدهم از آنجا حركت به رحمت آباد كه شش فرسخ است وارد شديم . مرحوم شريفخان قلعهء بسيار خوبى و حمامى و باغى و عمارتى در آنجا بنا نموده سى خانه آبادى بهم رسانيده ، يك عراّده توپ و يك نفر صاحبمنصب با چند نفر